Nhân sinh rốt cuộc là chi?

Chim Hồng lưu tạm dấu đi trên bùn

Chim bay về cõi vô tung

Người đi vào chốn mịt mùng ai hay?

​

Lão Tăng đã mất tháp xây

Thơ trên tường cũ còn đây nửa hàng!

Nhớ xưa bao lúc gian nan

Đường xa, ngựa mỏi, người càng gian nan!

(Thơ Tô Đông Pha, Sakya Minh-Quang dịch)

​

​

​

​

 Kính bạch giác linh Thầy,

     Hôm nay con chấp bút viết lại cuộc đời và Đạo nghiệp của thầy sau ba mươi tám năm từ ngày Thầy về cõi Phật (1984-2022). Hành trạng của Thầy như vết chân chim hồng lưu lại trên lớp bùn tuyết đang tan giữa cuộc đời. Trong sự vô tình của vô thường sinh diệt và sự ấm lạnh của nhân tình, con sợ nếu không kịp ghi lại những gì con biết về Thầy, một ngày nào đó, ngay cả dấu chim hồng trên tuyết này cũng sẽ mất đi! Nửa hàng thơ còn lại trên bức tường cũ cũng rơi rụng mất. Nếu vậy, đây sẽ là điều vô cùng đáng tiếc, đáng trách, là lỗi lớn của con đối với Thầy, đối với Tông môn, cũng như đối với thế hệ tương lai của Phật giáo Việt Nam!

​

     Con là thị giả trong những năm cuối cuộc đời Thầy. Vì vậy, trong các huynh đệ, con được gần gũi và có nhiều kỷ niệm với Thầy nhất! Từ nhiều năm qua, con đeo đuổi sự nghiệp giáo dục Phật giáo, phiên dịch kinh điển, biên soạn sách vở và hoằng Pháp khắp nơi theo bước chân Thầy và các thế hệ Thầy Tổ đi trước.

​

     Dù không thể hành Đạo ở Tổ Đình Giác Nguyên trong nước như Thầy từng kỳ vọng và giao phó, nhưng con đã xây dựng Tu Viện Thiện Tường, Tổ Đình Thiện Tường và Học Viện Phật Thừa ở Hoa Kỳ nhằm thừa kế chí nguyện và đền đáp ơn Thầy trong muôn một.

​

Đêm đêm đối bóng dịch kinh

Dáng xưa Thầy lại lung linh hiện về!

​

     Mỗi đêm ngồi dịch kinh, viết sách..., con lại nhớ đến hình ảnh Thầy ngồi cặm cụi lấy nghĩa kinh bên ngọn đèn khuya năm xưa. Thầy đã giúp con xây dựng nền tảng Đạo tâm vững chắc ban đầu. Nhờ đó, con có thể giữ lại chiếc áo nhà tu giữa cuộc đời nhiều gió bụi và tiếp tục đi trên con đường giáo dục Phật giáo đơn độc và nhiều gập ghềnh này.

​

     Lý tưởng cao xa, con đường dài lâu, chông gai và thử thách cũng rất nhiều. Cho nên, thú thật, đôi khi con cũng cảm thấy mình mệt mõi và thất vọng! Nhưng mỗi khi nhớ lại hoàn cảnh hành đạo khó khổ mà Thầy đã trải qua, nhớ lại hình ảnh cần mẫn, nhẫn nại, gương sáng đạo hạnh khi xưa của Thầy, con lại được truyền thêm năng lượng mới để tiếp tục cuộc hành trình!

​

     Con được biết, Thầy sinh ra giữa vùng đất bùn lầy nước mặn của Gò Công, lớn lên trong nghèo khó, tỉnh thức nhân sinh vô thường, khổ không mà xuất gia. Tìm được Minh sư, Hòa Thượng Sư Ông Lê Phước Chí, cuộc đời Thầy đã rẽ sang hướng mới.

​

     Nhờ tinh cần không ngại khó khổ, kiên trì với lý tưởng giáo dục và hoằng Pháp, Thầy đã để lại cho chúng con một gia tài vô giá. Đó là trang sử vàng son của đời Thầy. Trang sử này được Thầy viết bằng những giọt mồ hôi lao tác cho Tăng chúng an tâm tu học, bằng những giọt máu từ trái tim trăn trở, ưu tư cho tiền đồ Phật giáo Việt Nam trên nền giấy cũ kỹ, có đôi chỗ hoen ố vì hoàn cảnh lịch sử xã hội và của Phật giáo đương thời!

​

     Đối với con, Thầy như cội cây cổ thụ ẩn dáng giữa rừng thiền, âm thầm che chở cho những chồi non Phật Pháp trưởng thành. Thầy lại như suối nguồn từ bi tự nhiên tuôn chảy, lan tỏa khắp lạch song. Tuy nhiên, những ai chịu ơn che chở, hưởng bóng mát của tàng cây, tắm rửa và uống nước hằng ngày, chưa chắc nhớ biết đến cội nguồn để tri ân và báo ân!

​

     Với bổn phận là người đệ tử xuất gia, chịu ơn giáo dưỡng trực tiếp nơi Thầy, con thấy mình có bổn phận và trách nhiệm để ghi lại cuộc đời và Đạo nghiệp của Thầy, một bậc Cao Tăng một thời đã đóng góp rất lớn cho sự nghiệp giáo dục Phật giáo Việt Nam đương đại. Cuộc đời và Đạo nghiệp của Thầy không những là tấm gương sáng cho hàng hậu thế, mà còn là sự ghi nhận lịch sử đối với công đức xây dựng cơ sở giáo dục, đào tạo thế hệ Tăng tài của Phật giáo Việt Nam trong giai đoạn 1945-1984.

​

     Thế mà từ ngày Thầy viên tịch cho đến gần đây (1984-2022), con vẫn chưa thể viết được cuộc đời Thầy như nguyện! Ngoài những yếu tố khách quan, thú thật, từ nơi sâu thẳm trong trái tim con, Thầy quá vĩ đại! Con sợ trí tuệ thấp kém và ngòi bút vụng về của mình không đủ để phác họa chân dung giới đức trang nghiêm, cũng như chuyển tải hết được chí nguyện kiên cường và công đức vô lượng của Thầy đối với Đạo Pháp và chúng sinh! Có lẽ vì con quá cầu toàn, nên dù đã chấp bút nhiều lần, cuối cùng bản thảo con viết vẫn còn dang dỡ!

​

      Mỗi năm vào ngày giỗ Thầy, con lại ngồi lặng yên tưởng niệm về tình Thầy trò thiêng liêng thuở nào. Rồi con lại dịch một bài kinh, hay một bài kệ để tưởng niệm và cúng dường Thầy, như thuở xưa Thầy đã nuôi dưỡng sơ tâm của con qua từng câu kinh, bài kệ chữ Hán!

​

      Hôm nay, ngày lễ húy kỵ lần thứ ba mươi tám của Thầy lại sắp đến, con phát nguyện tổ chức Khóa An Cư Sứ Giả Như Lai, Đại Giới Đàn Thiện Tường, lễ Húy Kỵ Thầy (12-18/09/2022) và Hiệp Kỵ lịch đại Tổ sư lần đầu tiên ở Hải Ngoại. Con muốn làm một việc gì đó có ý nghĩa để tưởng niệm ngày trọng đại trong đời con. Đó là ngày mà con phải xa Thầy! Đây cũng là nguồn động lực để con hoàn tất bản thảo, viết xong cuộc đời, hành trạng và Đạo nghiệp của Thầy dù có trễ tràng và còn nhiều thiếu sót.

​

      Soạn phẩm Theo Dấu Chim Hồng: Cuộc Đời và Đạo Nghiệp của Trưởng Lão Hòa Thượng Thích Thiện Tường (1917-1984) được ra đời trong hoàn cảnh và ý nghĩa như vậy.

​

       Nhân ngày tưởng niệm Ân sư viên tịch lần thứ 38 (2022), trước giác linh Thầy, con xin thành kính đảnh lễ, dâng lên chút Pháp bảo cúng dường. Ngưỡng nguyện Thầy từ bi chứng giám. Nguyện Thầy luôn ở bên con, nâng đỡ, khích lệ, giúp con chân cứng đá mềm, vượt qua chông gai, chướng nạn, để đi trọn con đường xưa của Thầy Tổ!

​

Nam-mô Thường Tri Ân Bồ-tát Ma-ha-tát.

Nam-mô Từ Lâm Tế Chánh Tông, Húy thượng Thanh hạ Giới, tự Chơn Như, hiệu Thiện Tường Trưởng lão Hòa thượng Ân sư chi giác linh.

​

Đệ tử Sakya Minh-Quang cung kính đảnh lễ.

Viết xong ngày 23 tháng 08, năm 2022 tại Tu Viện Thiện Tường, Champaign, Illinois

Cập nhật ngày 31 tháng 07, năm 2026 tại Tổ Đình Thiện Tường, Burbank, Illinois

​